Facebook
Comité 4 en 5 mei
035-602 10 08

Jan van Dijk ToursGrand Cafe De LindenhofWebdesign Soest

Toespraak mevr. E Verbruggen

Toespraak mevr. E Verbruggen

Toespraak op 19 november 2018 op de fusilladeplaats door raadsvrouw mevrouw E. Verbruggen

DAT WIJ NIET VERGETEN

Dat wij hen die streden voor vrijheid en menselijkheid, voor verdraagzaamheid en gelijkwaardigheid, dat wij hen niet vergeten…

Dat wij niet vergeten, dat er mensen waren: moedige mensen, jonge mensen, boze mensen, rechtvaardige mensen, heel bijzonder gewone mensen. Mensen die opstonden,  mensen die weigerden, mensen die nadachten, mensen die risico’s namen, mensen die hun leven gaven. Ze gaven hun leven, en mede door hen, staan wij hier, leven wij hier in Nederland, al 73 jaar, in vrijheid

In Nederland groeien onze kinderen op zonder oorlog, en zonder herinnering aan iets wat op oorlog lijkt.  De verhalen van vaders en moeders, ooms en tantes, werden verhalen van opa’s en oma’s, en van overgrootvaders en overgrootmoeders…

De geschiedenis van toen wordt steeds meer een verhaal in boeken, steeds minder tastbaar en steeds minder voelbaar.

Het is een zegen, dat we hier in dit vrije land, zonder angst mogen leven. Het is een zegen dat we het ons straks niet meer echt kunnen voorstellen, wat het is om dagelijks dreiging te voelen, wat het is om honger te hebben, wat het is om afgevoerd te kunnen worden, hoe het voelt als je buren ineens uit huis gesleurd worden, in een vrachtwagen gegooid, je weet niet waarom, je weet niet waarheen, en of je ze ooit nog ziet. We kunnen het ons steeds minder goed voorstellen…En straks zijn de laatste verhalen van getuigen verstomd.

De andere kant van die zegen, is dat we ons ook steeds moeilijker kunnen voorstellen wat het betekent: Oorlog. Wat het betekent om grote offers te brengen. Dat er mensen hun leven hebben gegeven voor die vrijheid die wij nu, vandaag,  genieten.

Oorlog is voor veel Nederlanders iets van vroeger, en vooral iets van ver weg.  En dat, terwijl de wereld op zo veel plekken in brand staat.

Niet hier, maar op zo veel plekken wel,  dat het soms bijna niet meer binnen komt.

Beelden van internet en televisie herinneren ons bijna dagelijks aan de pijn die mensen overal ter wereld nog dagelijks lijden aan oorlogsgeweld.

Het laat zich zien in de mensen die hier naar toe komen om te schuilen, die hier nu wonen, hun kapot geschoten moederland ontvlucht.

Inmiddels groeien ook hier kinderen op, met hun herinneringen, herinneringen die voor jonge  Nederlanders enkel nog bij onze grootouders te vinden is…

De geschiedenis herhaalt zich telkens weer, in een andere vorm, in een ander land, met andere mensen…. Met de zelfde mensen.

Het zijn dezelfde mensen, het zijn mensen als jij en ik. Toen en nu. Daar en hier. En daarom moeten we wakker blijven. De namen blijven noemen, ons blijven herkennen in die ander.

Noem de namen, al luistert bijna niemand meer, zegt het gedicht dat we straks gaan horen.

Noem de namen, geef de doden hun naam, hun gezicht, hun verhaal.

Laat ze niet verdwijnen in de geschiedenis, die straks alleen nog maar geschreven staat.

Want moedige mensen leefden niet alleen toen.  En onderdrukking, en onrecht, en discriminatie en racisme, en geweld, is niet iets van vroeger. Het is van alle tijden. Het is van nu.

En het vraagt om moedige mensen, toen en nu, en in de toekomst.

Want moed is wat nodig is. Moed en daadkracht. En vertrouwen. Vertrouwen dat met een beetje moed van heel veel mensen, er heel veel mogelijk is.

Moedig zijn, is eng. Het gaat niet over heldendom of status. Het gaat juist om zelfoverwinning.

Jezelf in de spiegel aankijken, en weten: ik moet iets doen. Ik draag verantwoordelijkheid. Ik ben niet alleen.

De 33 van Soesterberg, allemaal jonge mannen, wisten: ik moet iets doen. Ik kan iets doen.

Het waren gewone mannen, geen supermannen, zoals in de film.

Een schilder, een stukadoor, een bakker. Heel gewone mannen, eerlijke mannen, harde werkers, mannen met moed.

Waarschijnlijk vonden die mannen zichzelf helemaal niet zo moedig, laat staan dat ze zichzelf een held vonden.

Ze hielpen mensen onderduiken, verspreidden nieuws en informatie die de Duitse bezetter tegen werkten. Ze organiseerden verzet tegen het oppakken van Joden en andere mensen die de bezetter tot onvolwaardig had verklaard.

Ze deden dit niet zonder gevaar, maar waarschijnlijk met de grote overtuiging dat dit het enige was wat hen te doen stond.

En het was niet vanzelfsprekend.. Om je tegen de vijand te verzetten.

Heel veel mensen hadden die moed niet, zagen geen mogelijkheid, konden het niet, of wilden het niet.

Het was niet vanzelfsprekend, om jezelf in de spiegel recht aan te kijken, en te weten: Ik moet iets doen, ik kan iets doen….hoe klein ook.

Veel mensen deden het niet. Durfden het niet, wat de 33 mannen, die hier voor hun moed zijn vermoord, wel deden.

Daarom is het belangrijk dat we ze blijven herinneren, dat we hun namen noemen, ook al luistert bijna niemand meer. Want deze 33 mannen, zijn ook u en ik.

Zij herinneren ons er aan, dat ook wij in de spiegel moeten kijken zo nu en dan.

Misschien niet om grootse dingen te doen, en misschien ook wel…

De spiegel helpt ons om te weten waartoe we in staat zijn. Te doen wat nodig is. De spiegel helpt ons om moedig te zijn, om op te staan, om te spreken als anderen stil blijven.

We hebben geen helden nodig. We hebben mannen en vrouwen nodig, en kinderen zoals deze hier, met frisse heldere blik, met de moed om in de spiegel te kijken, en elkaar daarbij te helpen.

We hebben Cor, Willem, Jan, Anton en Bert van toen nodig. Alleen heten ze nu misschien Sem, Dounia, Tatum, Jair, Thomas of Mounir…

Heel gewone bijzondere mensen, zoals u en ik.

Straks worden alle namen genoemd, van de mannen die hun moed moesten bekopen met de dood.

De namen worden genoemd door de leerlingen van basisschool de egelantier. Jonge mensen, aan het begin van de geschiedenis vanaf nu. Jonge mensen , die oorlog kennen van tv, internet, en van de mensen die oorlog hebben ontvlucht, en hun veiligheid hier hebben gezocht en gevonden. (En misschien ook uit hun eigen herinnering)

Bij het noemen van de namen, brengen wij de 33 mannen weer in het hier en nu,

Wij eren hun moed, opdat wij nooit vergeten.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

.